|
EU kan weinig steun bieden in Afghanistan Volgens oud-defensiestafchef Hans Couzy moeten defensie uitgaven met 30 tot 50 procent stijgen om Europa militair even sterk te maken als de Verenigde Staten. Maar eerst moeten de talloze belemmeringen voor een betere Europese militaire samenwerking opgeruimd worden. De verwachting is dat de Verenigde Staten een beroep zullen doen op Europese lidstaten om voor vervanging te zorgen van hun troepen in Bosnië. De Amerikaanse troepen zouden dan elders ingezet kunnen worden. Volgens Couzy zal dat niet makkelijk gaan. 'De Amerikanen zullen wel blij omdat het ze van hun Europese verplichtingen af helpt. Maar de Europese lidstaten hebben grote moeite om voldoende manschappen voor die taken te vinden.' Of de in Bosnië gelegerde Amerikaanse soldaten strikt noodzakelijk zijn voor de oorlog in Afghanistan is nog de vraag. Alfred van Staden, directeur van Clingendael, betwijfelt het. 'De Verenigde Staten hebben in Bosnië pantsereenheden, terwijl je voor operaties zoals in Afghanistan juist commandoactie eenheden nodig hebt.' Couzy denkt dat de Verenigde Staten de hulp van andere landen niet echt nodig hebben. 'Hoe meer landen aan een operatie meedoen, hoe moeilijker de geheimhouding. Dat landen als Frankrijk, Duitsland en Australië genoemd worden als militaire partners is vooral om solidariteit te organiseren, niet vanwege praktische noodzaak.' Voor Europa zelf in staat is om operaties zoals die van de Verenigde Staten op poten te zetten moet er nog veel gebeuren. Couzy: 'Europa heeft geen militaire satellieten, onvoldoende kruisraketten, geen goede militaire communicatiesystemen en onvoldoende schepen en andere vervoersmiddelen om ver van huis te kunnen opereren. Om deze aan te kunnen schaffen moet het Europese defensiebudget met 30 tot 50 procent stijgen.' Los van deze nieuwe aankopen moeten ook de bestaande onderdelen, zoals de elite-eenheden, beter georganiseerd worden. Volgens VVD-kamerlid Jan Dirk Blaauw is er een lange trainingsperiode nodig voordat de speciale eenheden van de verschillende lidstaten met elkaar kunnen samenwerken. 'Nu heerst er een sfeer van onderlinge geheimzinnigheid en is er een taalprobleem.' VVD-senator Wim van Eekelen denkt dat niet iedereen met iedereen samen hoeft te werken. 'Het principe "hoe meer zielen hoe meer vreugd" gaat hier niet op. Nederland en Engeland zouden een combinatie kunnen vormen, net als bijvoorbeeld Frankrijk en Duitsland. Maar voorlopig zal het nog heel lang iedere lidstaat voor zich zijn.' Volgens Blaauw is de hervorming van de landbouw- en structuurfondsen een onontkoombare voorwaarde om de militaire samenwerking op Europees niveau van de grond te krijgen. 'Zolang deze zaak, waar veel financieel-economische belangen mee gemoeid zijn, niet geregeld wordt, zal er onvoldoende steun zijn om defensie en terrorismebestrijding gezamenlijk te regelen. En voor wat betreft het laatste moet er ook nog overeenstemming komen over de definitie van het begrip terrorisme. Spanje, dat van doen heeft met de ETA, zal waarschijnlijk een ruimere definitie willen dan sommige andere landen.' Ervan uitgaande dat de Europese lidstaten ooit in staat zullen zijn om de afzonderlijke defensie-inspanningen effectief te bundelen, rijst de vraag of er iets gedaan moet worden aan de door Couzy geconstateerde achterstand op de Verenigde Staten wat betreft de nu ontbrekende kruisraketten, communicatiemiddelen, militaire satellieten en schepen. PvdA-kamerlid Martin Zijlstra wil daar niet aan. 'Europa hoeft geen complete oorlog te kunnen voeren. Eerst moeten we de militaire samenwerking in Europa op poten krijgen. Wanneer er daarna materieel aangeschaft moet worden moet dat in overleg met de NAVO gebeuren.' Blaauw sluit zich hierbij aan. 'Dat de Verenigde Staten zelf wel de middelen in huis halen om zelfstandig operaties zoals in Afghanistan uit te kunnen voeren is hun keuze.' Van Staden is hier minder over te spreken. 'Het is pijnlijk voor de Europese NAVO-lidstaten dat de Verenigde Staten buiten hen om opereren. Dit is slecht voor het aanzien van de NAVO'?
|