GROENLINKS EN CDA TEGEN WAPENLEVERANTIES NOORDELIJKE ALLIANTIE
Karimi (GroenLinks): 'Opheffen EU-embargo slechte zaak'

GroenLinks Tweede Kamerlid Farah Karimi vindt het onjuist dat Europese Unie het voor haar lidstaten mogelijk wil maken om wapens te leveren aan de Noordelijke Alliantie in Afghanistan. 'Het huidige Verenigde Naties-embargo tegen de Taliban zou ook voor de Noordelijke Alliantie moeten gelden.' Het CDA-Kamerlid Verhagen denkt dat wapens leveren in strijd is met de eigen Nederlandse regels.

Het Europese wapenembargo tegen Afghanistan dateert uit 1996 en was ooit op alle strijdende partijen van toepassing. Het week daarmee af van de in December 2000 door de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties aangenomen resolutie 1333, dat zich uitsluitend tegen de Taliban richtte. De Amerikaanse bombardementen hebben verandering het Europese beleid teweeggebracht. Op 5 november 2001 werd het embargo gewijzigd door de Europese Raad, en geldt nu alleen nog voor de Taliban.

GroenLinks Kamerlid Farah Karimi heeft bezwaren tegen deze verandering: 'Europa doet er niet goed aan haar embargo op te heffen. Hoewel GroenLinks de acties steunt is het niet zo dat het doel alle middelen heiligt in Afghanistan. Ik ben zeer kritisch over de Noordelijke Alliantie. Nederland moet deze dan ook geen wapens leveren. Het embargo van de Verenigde Naties zou eigenlijk voor heel Afghanistan moeten gelden en niet alleen voor de Taliban. Dit is ook de mening van de Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties, Mary Robinson, die al tijden pleit voor een wapenembargo tegen alle partijen in Afghanistan.'

Nationale interpretaties
Volgens CDA Tweede Kamerlid Maxime Verhagen zijn er, ondanks het opheffen van het embargo, nog andere afspraken die wapenleveranties aan de Noordelijke Alliantie in de weg staan. 'In 1998 zijn onder Engels voorzitterschap algemene Europese criteria voor wapenleveranties afgesproken. Er mogen geen wapens geleverd worden aan crisisgebieden. Een probleem is echter dat de interpretatie hiervan aan de lidstaten wordt overgelaten.' Groot-Brittannië lijkt van plan te zijn wapens te leveren aan de Noordelijke Alliantie. Dit zegt Robert Templer, Azië-specialist van de in conflictbeheersing gespecialiseerde International Crisis Group. 'Ik verwacht niet dat het loslaten van het embargo in Europa grote wapenexporten naar de Noordelijke Alliantie op gang zal brengen. Alleen Groot-Brittannië gaat misschien wapens leveren.' Verhagen noemt Frankrijk als andere potentiële wapenexporteur, en denkt ook dat er niet veel wapens geleverd zullen worden. Toch vindt hij het slecht dat de Europese Unie de beslissing over het al dan niet leveren van wapens aan de lidstaten zelf overlaat. 'Het was beter geweest als heel Europa met één stem was blijven spreken en uit de door haar zelf gestelde criteria de conclusie had getrokken dat er geen wapens geleverd mogen worden.' Verhagen denkt dat het opheffen van het EU-embargo voor Nederland geen consequenties heeft. 'Voor Nederland maakt het niet veel uit. Nederland sluit immers het leveren van wapens aan spanningsgebieden uit. De term 'spanningsgebied' lijkt mij op Afghanistan zeker van toepassing, dus Nederland zal geen wapens leveren.'

Noordelijke Alliantie een goede bondgenoot?
Hoewel het CDA en Groenlinks dus stellig zijn in het afwijzen van de wapenexporten, houdt Frans Weisglas Tweede Kamerlid van de VVD houdt zijn handen vrij. 'Wapenexport is per definitie nationaal beleid. We moeten niet op zaak vooruit lopen voor wat Nederlandse wapenleveranties betreft'. Templer waarschuwt echter voor te hoge verwachtingen ten opzichte van de Noordelijke Alliantie. 'De geschiedenis heeft uitgewezen dat het kiezen van de juiste bondgenoten in Afghanistan zeer moeilijk is en dat de vroegere vrienden snel vijanden kunnen worden in Afghanistan.' Willem Vogelsang, historicus aan de Universiteit Leiden, voegt daar nog een argument aan toe. 'Door wapens te leveren aan de Noordelijke alliantie zal de wereldcoalitie tegen terrorisme haar belangrijke bondgenoot Pakistan van zich vervreemden. De Noordelijke Alliantie is slechts een kleine pion op het schaakbord in Afghanistan.'

terug naar de index