BELASTINGSTELSEL ESTLAND PROBLEEM NA TOETREDING
Ligi (Estland): 'Europese druk brengt referendum uitbreiding in gevaar'

Staatssecretaris van Financiën Wouter Bos (PvdA) maakt zich zorgen over de lage belastingtarieven op bedrijfswinsten in Estland. De Esten zijn niet van plan deze omwille van de toetreding van hun land tot de Europese Unie te verhogen.

Wouter Bos, staatssecretaris van Financiën voor de PvdA, is bezorgd over schadelijke belastingconcurrentie in de Europese Unie. Hij vreest dat EU-lidstaten in de concurrentiestrijd om de vestiging van bedrijven steeds lagere belasting op bedrijfswinsten zullen gaan heffen. Europese belastingcoördinatie is echter een groot taboe, want het vaststellen van belastingtarieven is voorbehouden aan de Europese lidstaten. Bos vreest dat deze belastingconcurrentie alleen maar zal toenemen na de uitbreiding van de Unie. 'Kandidaat-lidstaat Estland heft een effectief tarief van bijna nul procent, veel lager dan het laagste tarief in Europa van twaalf en een half procent in Ierland. Ik zie Estland graag toetreden tot de Europese Unie, maar zou het jammer vinden als ze dat met zo'n laag tarief doen. Dat zou het moeilijker maken om schadelijke belastingconcurrentie in de grotere Europese Unie tegen te gaan. In Estland gaan de ontwikkelingen op dit moment zo snel dat het land voor Europese bedrijven een reëel alternatief is om zich daar te vestigen.' Jurgen Ligi, fractievoorzitter voor de liberale regeringspartij Eesti Reformierakonna in het Estse parlement, geeft Bos weinig hoop op verandering. 'Estland mag zelf haar belastingregime vaststellen. Ons belastingregime mag zeker geen invloed hebben op de toetredingsonderhandelingen. In de wandelgangen wordt door de Europese Unie op Estland druk uitgeoefend om de belastingtarieven aan te passen. Dat is niet verstandig. Het kan negatieve gevolgen hebben voor de beeldvorming van de Europese Unie onder de Estse bevolking. Het referendum dat in Estland voor de uitbreiding gehouden moet worden kan dan in gevaar komen.' Zijn landgenoot Eiki Nestor van de sociaal-democratische oppositiepartij Möödukad sluit zich hierbij aan.

Tot de toetreding geen verandering...
Bos beseft wel dat de Europese Unie moeilijk eisen kan stellen aan de kandidaat-lidstaten als de huidige lidstaten niet eerst zelf besluiten hoeveel invloed zij Brussel willen geven op belastingen. 'Als de huidige lidstaten geen afspraken maken over belastingen op bedrijfswinsten kunnen we ook geen tariefverhogingen eisen van Estland. Op termijn is meer belastingcoördinatie in Europa onvermijdelijk, en de huidige lidstaten moeten zorgen dat zij voor de uitbreiding tot goede afspraken komen. Als landen als Estland met een bijna nultarief gaan toetreden worden de onderhandelingen over belastingcoördinatie alleen maar moeilijker.' 'Zeker' zegt Ligi, 'als Estland lid is van de Europese Unie zal mijn partij zich aansluiten bij de Engelsen. Ik vind met hen dat de belastingtarieven door de lidstaten zelf vastgesteld moeten worden.'

...maar daarna is alles mogelijk
Nestor is dit niet met zijn landgenoot eens. Hij geeft toe dat het effectieve belastingtarief in Estland laag is. 'De sociaal-democraten in Estland zijn in principe niet tegen Europese belastingcoördinatie. Maar pas als ook Estland daarover in Europees verband mee mag onderhandelen.' Sybren Cnossen, Hoogleraar economie aan de Universiteit van Maastricht en adviseur van Centraal- en Oost Europese landen op belastingengebied verwacht niet dat veel Europese bedrijven zich na de toetreding in Estland zullen vestigen. Toch biedt belastingconcurrentie volgens Cnossen kleine landen voordelen. 'Estland kan net als Ierland door fiscale faciliteiten voordeel behalen op grote landen die door hun grotere markten in principe aantrekkelijker zijn als vestigingsplaats voor bedrijven. Nederland doet dat overigens zelf ook.' Volgens Cnossen is concurrentie met belastingen tussen lidstaten op zich geen reden om belastingtarieven in Europa te gaan coördineren. 'In de Verenigde Staten verschillen de belastingregimes ook per staat. Daarbij is er geen enkel bewijs dat de opbrengst van de vennootschapbelasting wordt uitgehold door concurrentie met belastingen. Op zich is het wel raadzaam naar een Europese bedrijfsbelasting te streven. Maar dan eerder omdat Brussel meer bevoegdheden zou kunnen gebruiken om multinationale ondernemingen, die soms groter zijn dan de individuele lidstaten, te controleren.'

terug naar de index