BUITENLAND REAGEERT VERDEELD OP VERKIEZINGSUITSLAG
PEET ('THE ECONOMIST'): 'NEDERLANDS IMAGO LOOPT DEUK OP'

De rechtse winst in Europa kan grote gevolgen hebben voor de toekomst van de EU. Andreas Kohl, partijvoorzitter van de Oostenrijkse ÖVP, adviseert het CDA het Oostenrijkse voorbeeld op te volgen en geen concessies te doen over Europese uitbreiding.

De opkomst van de LPF in Nederland is onderdeel van een Europese trend van verrechtsing. Dirk van Maelen, fractieleider van het Sociaal Progressief Alternatief (SPA, voorheen de SP) in het Belgisch parlement, was 'totaal verbaasd' door de uitslag van de Nederlandse verkiezingen. 'De nuchtere Nederlanders blijken nu zeer labiele kiezers te zijn. Ik vind het heel zorgelijk en onbegrijpelijk dat de Nederlandse burgers zoveel vertrouwen hebben in de LPF. Ik vrees dat de Nederlandse politiek hiermee een theaterspel wordt. De LPF claimt dat de kloof tussen de politiek en het volk veel te groot is geworden. Nu gaat het zogenaamde klootjesvolk vertegenwoordigd worden door dikke mensen in grote sleeën zonder partijprogramma. Ik snap dat niet, dat is totaal irrationeel gedrag.' John Peet, redacteur van de Economist en auteur van een uitgebreide, positieve analyse over Nederland dat de Economist een week voor de verkiezingen publiceerde, is niet geheel verbaasd over de verkiezingsuitslag. 'Ik had de richting van de uitslag wel verwacht, maar niet dat CDA en LPF zoveel zetels zouden krijgen. In vergelijking met kiezers in andere landen hebben Nederlandse kiezers weinig te klagen met zo'n lage werkeloosheid en tamelijk goed functionerende publieke diensten. De reputatie van Nederland als gematigd en pro-Europees land heeft door deze uitslag een deuk opgelopen.'

Advies uit Oostenrijk
De vraag is welke gevolgen de verrechtsing in Europa zal hebben voor voor Europese integratie en uitbreiding. Zo pleit de LPF voor afschaffing van het verdrag van Schengen en vóór een referendum over uitbreiding. Andreas Kohl, partijvoorzitter van de Oostenrijkse ÖVP, vreest ondanks deze standpunten niet dat Nederland een buitenbeentje wordt in Europa. 'Als het CDA in de regering komt met de LPF heb je dezelfde situatie als in Oostenrijk. Onze coalitie partner, de FP Ö , de partij van Jörg Haider, is ook anti-Europees, maar desalniettemin voeren wij een pro-Europees beleid. Datzelfde zal in Nederland gebeuren, want het CDA heeft diepe Europese wortels. De vergelijking van de LPF met de partij van Haider is niet terecht, maar ik raad het CDA wel aan duidelijk te stellen tijdens de coalitievorming dat er geen compromis mogelijk is over de uitbreiding van de Europese Unie, net zoals wij dat hebben gedaan tijdens onze coalitieonderhandelingen met de FPÖ.' Van Maelen ondersteunt de raad van Kohl. 'De uitspraken van Van Raay passen helaas in de huidige Europese trend. Komt het CDA met de VVD in het parlement, dan moeten ze de LPF verplichten om op deze punten in te binden.'

Assertieve lijn
Peet verwacht een hardere Europese lijn vanuit Nederland. 'Ik denk dat een eventueel centrum-rechts kabinet zich assertiever en minder integratiegericht zal opstellen. Nederland wordt een moeilijker partner in Europa die meer op de kosten van de Europese samen-werking voor Nederland zal letten. Het CDA is een traditionele pro-Europese partij, maar LPF en VVD zullen een te pro-Europese koers niet accepteren. Daarnaast kan een anti-immigranten stemming op het Europese continent omslaan in een anti-Europa stemming zoals die in Groot-Brittannië bestaat.' Peter Altmaier, lid van de Duitse Bondsdag voor de SPD, vindt dat het nog te vroeg is om een uitspraak te doen over de nieuwe Nederlandse strategie. 'De mensen van de LPF moeten eerst wennen aan het politieke leven en moeten een kans krijgen om mee te werken. Dan men zien of de partij ook in de praktijk vijandig is ten opzichte van de Europese integratie. CDU/CSU kanselier kandidaat Edmund Stoiber profileert zich eurosceptisch, maar heeft tot nu toe alle maatregelen voor Europese integratie gesteund.'

Wat goed of slecht is voor de EU is ook een kwestie van politieke smaak. Charlotte Antonsen, parlementslid van de Deense liberale partij Venstri en vice-voorzitter van de parlementaire commissie voor Europese zaken, vindt de uitslag in Nederland gunstig voor Europa. 'Het is goed dat de sociaal-democraten verslagen zijn, want dit biedt net als in Denemarken voor rechtse partijen de mogelijkheid om de Europese agenda te veranderen. Het eerste punt op die agenda zal vermindering van de bureaucratie zijn.'

terug naar de index