EUROPEES VERTAALCIRCUS LUCRATIEF
JAN MULDER (VVD): 'BESLUITVORMING LIJDT ONDER EUROPEES VERTAALPROBLEEM'

De Unie geeft jaarlijks 165 miljoen euro uit aan tolken. Voor dit bedrag zijn per dag ruim 700 tolken aan het werk en dit aantal neemt na uitbreiding toe tot 1700 tolken. Lijdt Europa onder haar meertaligheid?

De 15 lidstaten van de Europese Unie gebruiken op het moment 11 talen, waarmee 110 vertaalcombinaties mogelijk zijn. Om deze linguïstische arbeid te verrichten zijn per dag gemiddeld 740 tolken werkzaam die de Unie per jaar bijna 165 miljoen euro kosten. Na de uitbreiding van de Europese Unie zal veel meer worden, want dan komen er minstens 10 werktalen bij. De vrees bestaat dat dit zal leiden tot organisatorische chaos.

Nu al leidt het werken met tolken tot inefficiëntie in het besluitvormingsproces, vertelt Jan Mulder, europarlementariër voor de VVD. 'Er zijn tijdens vergaderingen vaak meer tolken dan parlementariërs aanwezig. Het werken met tolken leidt tot vertragingen. Het komt wel eens voor dat tolken vanwege hun strikte CAO na zes uur weggaan bij een vergadering. Er wordt dan gestemd of de vergadering zal worden voortgezet in het Engels, Frans of Duits en niet zelden gaat de vergadering dan door. Dat lijkt mij een bewijs dat we met minder tolken zouden kunnen werken dan we nu doen.' Melchior Bus, ambtenaar bij de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland in Brussel, is het niet met Mulder eens. 'Nederlanders zeggen vaak van zichzelf dat ze hun talen zo goed spreken en dat er daarom best met wat minder tolken kan worden vergaderd. Er is echter een groot verschil tussen Engels spreken in de kroeg en Engels spreken tijdens vergaderingen, waarbij bepaalde nuances zeer belangrijk zijn. Nederlanders zijn daar behoorlijk slordig in en dit komt de kwaliteit van hun werk niet ten goede.'

Tachtig tolken
Na uitbreiding van de Unie hebben de Europese instituties elke dag 80 tolken per officiële taal nodig. Dat komt neer op ongeveer 1700 tolken per dag. Mulder maakt zich zorgen. 'De vertraging van de besluitvorming zal dan alleen maar toenemen na de uitbreiding. In praktijk zullen we nooit met minder tolken kunnen werken, want het is vastgelegd in het Verdrag van de Europese Unie en om dat te veranderen moet men unaniem vóór stemmen. De enige manier om deze problemen aan te pakken, is om al op lagere scholen Engels, Frans, Duits en Spaans te onderwijzen.'

Tolk op eigen rekening
Het gebruik van tolken voor iedere individuele taal spreekt echter niet voor zich. Niet bij alle vergaderingen van Europese instituties worden voor elke afzonderlijke taal tolken gebruikt. Het comité van permanente vertegenwoordigers van de lidstaten (COREPER), dat onderhandelt over richtlijnen die door de Europese Commissie zijn voorgesteld, vergadert alleen in het Engels, Frans en Duits. Bij de NAVO wordt ook alleen Engels en Frans gesproken. Pas als een afgevaardigde één van die talen niet spreekt dan neemt diegene zelf een tolk mee. Met een dergelijke financiële prikkel zal het gebruik van tolken snel afnemen. Mulder ziet hier niets in. 'Ondanks het feit dat Nederlanders minder vaak een tolk nodig hebben dan bijvoorbeeld Spanjaarden, ben ik geen voorstander van het idee dat elk land zijn eigen tolken moet financieren. Kandidaat-lidstaten en landen als Portugal kunnen dat niet betalen.'

Selecteren op taal
Ian Andersen, hoofd voorlichting van de Gemeenschappelijke Tolken- en conferentiedienst van de Europese Commissie sluit zich aan bij Mulder. 'Ook de kandidaat-lidstaten moeten de mogelijkheid hebben om de beste specialist te sturen voor een bepaalde functie en niet degene die goed Frans of Engels spreekt. Het is een belangrijk deel van de democratie van Europa dat iedereen het recht heeft op zijn eigen taal.' Andersen denkt daarnaast dat het gebruik van tolken goedkoper is dan het vergaderen in slechts twee talen. 'Door het gebruik van tolken wordt juist tijd bespaard en daarmee ook geld. De vertraging die optreedt bij het gebruik van simultaan tolken is slechts één seconde. Het zou veel meer tijd kosten als iedereen langzaam Frans zou spreken om alles te kunnen begrijpen. Daarbij, het kost de Europese burger twee euro per persoon per jaar om voor de tolken te betalen.'

terug naar de index