|
Toetreders: liever Jospin dan Schröder
Afgelopen maandag sprak de Franse premier Jospin een rede uit over zijn visie op de toekomst van Europa. Daarin gaf hij aan dat de natiestaat binnen de Europese Unie de centrale spil moet blijven. In tegenstelling tot de Duitse bondskanselier Schröder, die eind vorige maand in een SPD-document aangaf de Europese Unie verder te willen federaliseren, houdt Jospin daarmee vast aan de bestaande structuur van Europa. Jan Zahredil, Tsjechisch parlementslid voor de oppositionele Burger Democratische Partij (ODS) en schaduwminister van Buitenlandse Zaken, beschouwt het voorstel van Jospin als een 'goed tegenwicht tegen het plan-Schröder'. Zahredil: 'De plannen van Schröder betekenen het uitbreiden van de federale architectuur van de Bondsrepubliek naar heel Europa, wat op den duur de positie van de nationale parlementen zal aantasten. Dit vind ik gevaarlijk.' Ook Krzysztof Ignacy Majka, Voorzitter van de Poolse Senaatscommissie voor Buitenlandse Zaken en Europese Integratie en lid van de regeringspartij AWS, schaart zich achter Jospin: 'Zowel de Poolse publieke opinie als ikzelf voelen meer voor het Franse model van Europese Unie dan het Duitse. Het huidige raamwerk van instituties biedt de Polen een duidelijk idee van wat een EU-lidmaatschap inhoudt. Revoluties en experimenten zouden de basis voor de steun onder de bevolking voor EU-toetreding kunnen verzwakken.' Iveta Sulca, werkend als Hoofd Europese Integratie voor de regering van Letland, kiest niet expliciet partij, maar geeft wel aan waarmee de Letse regering rekening moet houden. 'In de publieke opinie leven vooral zorgen over het gebrek aan transparantie en democratische legitimiteit van de Europese Unie. Verder willen de Letten garanties dat er ook mogelijkheden zijn ooit weer uit de Europese Unie te treden. Zij hebben eerder deel uitgemaakt van een Unie waar ze niet uit konden.' Sulca wil deze gevoelens tegemoet komen door de rol van de nationale parlementen in Europa te versterken. 'Dit kan gebeuren door de vorming van een extra kamer, maar ook bijvoorbeeld door Europarlementariërs in nationale parlementen zitting te laten nemen.' Ook Zahredil en Majka zien de 'democratische legitimiteit' van Europa door de nationale parlementen belichaamd en willen deze versterken. Zahredil ziet de rol van de nationale parlementen zelfs in gevaar komen. Zahredil: 'Wat mij bijvoorbeeld nerveus maakt, is dat Duitse parlementariërs de door het Nederlandse parlement besloten nieuwe euthanasiewet via Europese instituties willen aanpakken.'Achtergrond van de Oost-Europese reserves bij Schröder's Europese federalisme zijn de zorgen over het verlies van nationale soevereiniteit, hetgeen Zahredil vooral uit de geschiedenis verklaart. 'De Tsjechen zijn minder geneigd delen van de soevereiniteit naar het supranationale niveau over te brengen, omdat zij een periode hebben meegemaakt waarin zij hun hele onafhankelijkheid kwijt waren.' Majka beschrijft een soortgelijke situatie in Polen. 'Het gevoel van nationaliteit is in de kandidaat-toetredingslanden misschien sterker dan in West-Europa. Dit heeft ermee te maken dat het voor deze landen zeer moeilijk was om de nationale onafhankelijkheid te herwinnen.'
|